ژئومرفولوژی اورامان
اورامان.
اورامان.اورامان.اورامان.اورامان.اورامان.اورامان.اورامان.هورامان.هورامان.هورامان.هورامان.هورامان.هورامان.هورامان.هورامان.هورامان.هورامان.هورامان.هورامان.هورامان.هورامان.هورامان.هورامان.هورامان
ژئومرفولولوژی علم مطالعه فرآیند پیدایش اشکال سطح زمین ( لند فرمها ) و چگونگی از بین رفتن و فرسایش آنها و در مجموع تغییر شکل آنها به مرور زمان است تخریب و عریان سازی denudation کار عمده عوامل فرسایش است و منجر به کاهش یا فرسایش سطح قاره ها می شود و اگر در سراسر زمان زمین شناسی با آن مکرراّ توسط بر خواسته های پوستی ای مقابله نمی شد عمل تخریب تمامی محیط های خشکی را محو می کرد.
برای مثال هر ساله می شود که میلیون ها تن قطعه سنگ بزرگ و کوچک بر اثر عمل یخبندان و واریز به پای کوه ها ریزش میکند و این عمل را طی میلیون ها سال در نظر بگیرید به همراه دیگر عوامل فرسایش چیزی از ناهمواری ها باقی نمی ماند. طبق نظریه موریس دویس سیکل فرسایش مرتباّ در حال انجام است یعنی نا همواری ها به مرور زمان از بین میروند و از مجدداّ یا در محل و در جایی دیگر عمل کوهزایی و بالا آمدن به مرور زمان در حال انجام است. برای مطالعه اشکال سطح زمین توسط یک محقق موفولوگ، وجود نقشه های 1/5000 توپوگرافی و مطالعه میدانی، عکسهای هوایی و ماهواره ای الزامی است. اعتقاد بر این است به دلیل وسعت کم حوضه مورد مطالعه و فقدان منابع، مهم ترین منبع مورد دسترسی، کار میدانی است.
شهرستان پاوه به دلیل ویژگی های خاص جغرافیایی دارای آب و هواهای مختلف و متنوع بوده بلند ترین نقاط مانند شاهو با 3390 متر و حاشیه های سیروان با ارتفاع کم تر از 500 متر از مناطق منحصر به فرد و نادر استان به حساب می آید.
از مهمترین عواملی که تاثیر به سزایی در به وجود آمدن اشکال این حوضه گذاشته می توان به عوامل مرفوکلیماتیک ( عوامل جانبی ) و عوامل مرفو تکتونیک ( عوامل داخلی ) اشاره نمود. مهم ترین عوامل خارجی مانند: آبهای جاری-رطوبت نسبی-انقباض و انبساط و عوامل داخلی مانند: گسله و فعالیت های درونی و حرکت صفحات درون زمین می باشند.
ژئومرفولوژی همیشه تغییر چشم اندازها را بررسی می کند اما در این مورد بیشتر از این که تغییرات آینده بپردازد به کشف روند تغییرات گذشته ای که به وضع فعلی انجامیده می پردازد این علم با مطالعه زمین شناسی تغییر و تحولات طبقات و ساختمان های عمقی زمین سرو کار دارد در حالیکه ژئومرفولوژی اشکال سطحی زمین را تا جایی که هوا در آن نفوذ می کند مورد کاوش قرار می دهد.
در یک نگاه کلی به تمامب ناحیه اورامان- اشکال کوه و درّه ( فلو ) یا ( اینتر فلو ) مشاهده می شود و از مناطق دشتی خبری نیست و تمامی منطقه را ناهمواری های خشن، گردنه ها، پرتگاهها، صخره ها گذرگاههای عمیق و دامنه های نسبتا ملایم و تند در مجموع، مجموعه ای از کوهها و درّه های به هم تنیده را شامل می شود. ناحیه هورامان از آغاز پلیوسن از آب بیرون آمده است چهره خشن این ناهمواری ها نشانه فشار های شدید است که زمان پیلیوسن وکوارترنر قدیم تا به حال این منطقه را تحت فرسایش قرار داده و تغییرات اساسی در آن ایجاد شده است سنگ های این منطقه نشانه رسوب گذاری دریای تتیس جدید است، از شاخص ترین سنگ های این منطقه سنگ های رسوبی از نوع آهکی، کارستیک، رادیو لاریت-ماسه سنگ وشیل را می توان نام برد.
ناحیه اورامان با توجه به این که در زون زاگرس رورانده قرار دارد لذا فشارهای شدید را متحمل شده و اعتقاد بر این است جابه جایی هایی در مکان کوهها دیده می شود. این منطقه در داخل یک سیستم مرکب است یعنی فاصله چین ها بسیار کم و در مجموع به صورت یک تاقدیس به حساب می آیند. همانطوری که زاگرس چین خورده ( منطقه اسلام آباد ) یک ناودیس مرکب است یعنی اگر در داخل دشت ها تپه های کوچک مشاهده می شود آن را نمی توان یک تاقدیس به حساب آورد.
از مهم ترین ویژگی های ناحیه اورامانات وجود پرتگاه های خطر ناک است  که آن هم به خاطر ساختمان گسله ای است که به جنس سخت سنگهای آهکی بر میگردد. از مهم ترین سنگ های این منطقه می توان به سنگ های خالص آهکی اشاره کرد که مستعد اشکال کارستی هستند چشمه های عظیم زیر زمینی مانند بل در هجیج - هانه کوان در دشه - سفید برگ در جوانرود گویای این واقعیت است. رابطه مستقیمی بین حجم آبهای زیر زمینی و اشکال کارستی وجود دارد.  وجود غارهای متعدد از جمله قوری قلعه دلیل اثبات این مدعا می باشد.

منبع: کتاب جغرافیای اورامان                               تحقیق: شهاب الدین حیدرزاده

نوشته شده در تاریخ پنجشنبه 3 اسفند 1391    | توسط: شهاب حیدرزاده    | طبقه بندی: واحد ژئومرفولوژی اورامان،     |
نظرات()